Aansluiting opleiding op het werkveld

De initiële opleidingen (mbo, hbo en universiteit) bieden toekomstige beroepskrachten een basis in de sociaal agogische beroepsvorming. De kennis en ervaring die zij tijdens hun opleiding opdoen en de aansluiting die ze daarmee vinden bij de beroepspraktijk is van groot belang voor de kwaliteit van hun verdere professioneel functioneren. Opleidingen die zich richten op een specifieke sector sluiten zoveel mogelijk aan bij wat het werkveld vraagt. Competentieprofielen, die in samenwerking met dit werkveld (bestaande uit beroepsverenigingen, brancheorganisaties en cliëntenvertegenwoordiging) ontwikkeld zijn, vormen hiervoor een belangrijke basis. De aansluiting van de opleiding op het werkveld kan bijvoorbeeld blijken uit de aanwezigheid van op de sector toegespitste uitstroomprofielen in het beroepsonderwijs (Sectorraad Hoger Sociaal Agogisch Onderwijs 2008).

Mbo-opleidingen

Binnen het middelbaar beroepsonderwijs worden medewerkers voor de jeugdzorg opgeleid voor 'Pedagogisch Werker 4 Jeugdzorg'. Deze uitstroomvariant bestaat sinds het studiejaar 2008 - 2009. De vele studenten van deze opleiding vinden lang niet altijd een stage of een baan in de jeugdzorg. Om de aansluiting tussen deze opleiding en het werkveld te verbeteren zijn diverse aanbevelingen gedaan. Zoals het instellen van een structureel en regionaal afstemmingsoverleg en het verbeteren van de doorstroming van mbo naar hbo. Daarmee kunnen mbo'ers sneller een baan vinden en langer werkzaam blijven in de jeugdzorg. In het kader van het 'Actieplan Professionalisering van de Jeugdzorg' is dit rapport opgesteld: Aansluiting werkveld mbo-hbo (2010) .

Hbo-opleidingen

Hbo-opleidingen die opleiden voor de jeugdzorg zijn de opleidingen Maatschappelijk Werk en Dienstverlening (MWD), Sociaal Pedagogische Hulpverlening (SPH) en Pedagogiek (PED). Om de aansluiting tussen onderwijs en werkveld te verbeteren is door de HBO-raad een uitstroomprofiel voor de Jeugdzorgwerker ontwikkeld. Dit beschrijft de competenties waarover een afgestudeerde jeugdzorgwerker moet beschikken. Dit uitstroomprofiel wordt momenteel door de opleidingen ingevoerd.
Landelijk Uitstroomprofiel voor de Jeugdzorgwerker (2010)

Universitaire opleidingen

Universitaire opleidingen die beroepskrachten opleiden die vervolgens in de jeugdzorg gaan werken, zijn de opleidingen Orthopedagogiek en Kinder- en Jeugdpsychologie. Deze masters bieden een wetenschappelijke basis, maar zijn echter niet beroepsgericht. Door het volgen van een postmaster kunnen gedragswetenschappers hun vakbekwaamheid voor het zelfstandig werken met cliënten en cliëntsystemen verwerven. Hiermee kunnen ze als kinder- en jeugdpsycholoog worden ingeschreven in het beroepsregister van het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP) of als orthopedagoog-generalist bij het beroepsregister van de Nederlandse Vereniging van Pedagogen en Onderwijskundigen (NVO). Momenteel ontwikkelen de beroepsverenigingen NIP en NVO een specifieke postmaster voor de jeugdzorg, die in 2012 gereed zal zijn. De inhoud van deze postmaster is onder andere gebaseerd op het rapport De positie van gedragswetenschappers (2010) .

Bron

• Sectorraad Hoger Agogisch Onderwijs (2008), 'Vele takken, één stam. Kader voor hogere sociaal-agogische opleidingen. Profilering sociaal-agogische opleidingen'. Amsterdam: Uitgeverij SWP.